Skip to main content

Tijd. Tijd duurt lang als je moet wachten. Als je lekker aan het werk bent, heb je het gevoel dat je te weinig tijd hebt. Waarom zit er maar 24 uur in een dag, zucht menig mens?

Soms voelt de tijd te beperkt om alles uit je leven te kunnen halen. Dan trachten we efficiënter te worden, tenminste, dat zien veel mensen als oplossing. Over het nut van efficiënt bezig zijn schreef ik eerder een blog waarin ik stel dat het niet echt slim is om steeds maar efficiënt bezig te zijn.

Expert op het gebied van tijd is schrijver en filosoof Joke Hermsen. In haar boek ‘Kairos, een nieuwe bevlogenheid’ pleit zij voor inspiratie, enthousiasme, creativiteit en bevlogenheid.

In Kairos houdt Hermsen een hartstochtelijk pleidooi voor een meer bevlogen tijd. We kennen Chronos als de lineaire, meetbare tijd, maar we zijn Kairos als de god van ‘het geschikte ogenblik’ vergeten. Hermsen vindt Kairos terug in het werk van o.a. Nietzsche, Arendt, Bloch, Benjamin en Heidegger, en verbindt Kairos aan begrippen als enthousiasme, inspiratie, empathie en bezieling. “Kairos tijd biedt ruimte om hoopvol te denken, voor inspiratie en bevlogenheid om daadwerkelijke veranderingen op gang te brengen.”

In de rubriek ‘Weekendwijsheid’ in de Volkskrant schrijft Hermsen het volgende: “De tijd heeft twee gezichten, Chronos en Kairos. In de Griekse mythologie is Chronos de kloktijd. Deze is in de westerse wereld sterk geëconomiseerd geraakt. Tijd is immers geld geworden, daarom zijn we zo gestrest. Maar Chronos had een kleinzoon die weleens vergeten wordt: Kairos. Kairos is de god van het juiste ogenblik en de goede gelegenheid. Hij personifieert de tijd van rust, inspiratie en creativiteit. Kairos heeft een weegschaal in zijn hand, waarmee hij over ons evenwicht waakt. Deze weegschaal is ook gebaseerd op een balans tussen Chronos en Kairos zelf. Als die doorslaat, dan raakt de mens, en dus de samenleving, uit balans. Vroeger zorgden rituelen, sociale en religieuze praktijken voor dit precaire evenwicht, tegenwoordig kan de kunst ons daarbij helpen.

Het is van belang af en toe een Kairotisch intermezzo in te lassen door een pauze te nemen van je werk, carrière en het nakomen van alle verplichtingen. Een tussentijd nemen, waarmee je de gewone gang van zaken onderbreekt, tot rust komt en je aandacht slechts op één ding richt. Eén vraag, één situatie, gedachte of handeling. Het is het tegenovergestelde van multitasken. Het is eerder een pleidooi voor monotasken. Zoals wanneer je een boek leest, een wandeling maakt, naar muziek luistert of opgaat in een film.

Alleen met rust en de juiste aandacht kun je een Kairosmoment scheppen. Je kunt ook een dagdeel in je agenda leeg laten en kijken wat er gebeurt. Vooral niets doelmatigs willen. Geen punten, geen prestaties. Alleen wat muziek opzetten, boek op schoot. Eigenlijk zit je al in een Kairos-intermezzo als je de kloktijd vergeet. Als je aan het mijmeren of dagdromen bent. Dan ontstaat er een betere balans tussen Chronos en Kairos en word je een evenwichtiger mens.”

Als dat geen natuurlijk leiderschap is!